Илларионов Спиридон Петрович — Бойуот

Спиридон Петрович Илларионов  1939 сыллаахха ыам ыйын 25 күнүгэр Чурапчы оройуонугар Хайахсыт нэһилиэгэр төрөөбүтэ. Хайахсыт сэттэ кылаастаах оскуолатыгар 1946 сыллаахха үөрэнэ киирбитэ. Биир сыл «Победа» холкуоска үлэлээн баран, 1958 – 1961 сс. Сэбиэскэй Армия кэккэтигэр сулууспалаабыта. Армияттан кэлэн баран Саха государственнай университетыгар тыа хаһаайыстыбатын факультетыгар үөрэнэ киирбитэ.1966 сыллаахха туйгуннук бүтэрэн ученай – зоотехник дипломун ылбыта. Икки сыл Эрилик Эристиин аатынан холкуос Чакырдааҕы учаастагар старшай биригэдьииринэн үлэлээбитэ.1968 – 1971 сс. ССРС тыатын хаһаайыстыбатын иһинэн баар Бүтүн Союзтааҕы научнай – чинчийэр Тыа хаһаайыстыбатын экономикатын институтын аспирантуратын үөрэнэн бүтэрбитэ. 1971 сылтан Саха сиринээҕи Тыа хаһаайыстыбатын научнай – чинчийэр институтугар научнай сотруднигынан үлэлээбитэ. 1972 сыллаахха «Лена – Амма зонатыгар сүөһү иитиитин интенсификациялааһын боппуруостара» диэн темаҕа кандидатскай диссертацияны көмүскээн экономическай наука кандидата буолбута. 40 – тан тахса научнай ыстатыйалардаах, методическай үлэлэрдээх. Тыа хаһаайыстыбатын Академиятыгар «Тулаһа» духуобунас киинигэр «Чокуур» диэн литературнай түмсүү чилиэнин буолар. «Угуйар уйулҕам» диэн бастакы кинигэтэ 2006 сыллаахха К.Д.Уткин  эрэдээктэрдээн  тахсыбыта. «Сэттэ ини – бии саллааттар» поэматын аймахтара Илларионовтар-Дарыбыанаптар биир дьиэ кэргэнтэн үөскээбит сэттэ ини – биилэр Аҕа дойду Улуу сэриитигэр кыттыыларын туһунан суруйбута. Иккис кинигэтэ «Хоболоох хоһооннор» диэн ааттанан 2008 сыллаахха, «Сүмэлээх кэһии» хоһооннорун хомуурунньуга 2014 сыллаахха тахсыбыттара. «ЯСХИ – ЯГСХА 20 сыла» өйдөбүнньүк мэтээлинэн 2005 сыллаахха наҕараадаламмыта. «Переселенец Чурапчинского улуса» знагы 1992 сыллаахха биэрбиттэрэ. 2010 сыллаахха Саха сирин суруйааччыларын союһун чилиэнинэн ылыллыбыта.

Айымньылара

Угуйар уйулҕам : хоһооннор / С.П.Илларионов – Бойуот ; [ Саха сиринээҕи тыатын хаһаайыстыбатын гос. акад., «Тулаһа» духуобунас киинэ, «Чокуур литературнай түмсүү; Киирии тылы суруйда К.Д. Уткин.] – Дьокуускай : Сайдам, 2009. – 144 с.

 Хоннохтоохтук саҕалааһын : Хоһооннор / С.П. Илларионов – Бойуот ; [лит. ред. К.Д. Уткин, ред. К.Д. Дьячковский]

 Хоболоох хоһооннор / С.П.Илларионов – Бойуот; ; [лит. ред. К.Д. Уткин, ред. К.Д. Дьячковский]– Дьокуускай : Сайдам, 2008. – 42 с.

 Күндү кэһии. Аалай кыһыл сардаана. Тойоннооһун. Соноҕос. Саха атыыр оҕуһа. Ыйдаҥа түүн. Муусукалаах омурҕан : хоһооннор / Бойуот // Чолбон. — 2013. — № 11. – С. 41 – 43.

Айар үлэтин олоҕун туһунан

 Илларионов Спиридон Петрович //Хайахсыт: Чурапчы улууһа / [хомуйан оҥордо М. А.Герасимова — Сэҥээрэ]. – Дьокуускай: Көмүөл, 2012. – С. 232 — 233.

Илларионов Спиридон Петрович // Чурапчыны ааттаппыт көһөрүллүү оҕолоро / Д.П. Чечебутов ; ред. А.М. Слепцов. – Чурапчы, 2015. – С.6-7.