Чурапчы улууһугар Саха норуодунай суруйааччыта Наталья Михалева — Сайа ыалдьыттаата
Олунньу 19 күнүгэр Е.А. Борисов аатынан Киин бибилэтиэкэҕэ Саха сирин норуодунай суруйааччытын, РФ Суруналыыстарын уонна СӨ Суруйааччыларын холбоһуктарын, ону тэҥэ Суруйааччылар Норуоттар икки ардыларынааҕы сообществоларын чилиэнин, Алаҕар нэһилиэгин Бочуоттаах гражданина, СӨ култууратын үтүөлээх үлэһитин, норуот таптыыр бэйиэтин, прозаигын, хомоҕой тыллаах суруналыыһын Наталья Михалева-Сайаны кытта «Сайа тыла – саха тыына» истиҥ көрсүһүү буолла. Бу дьоро киэһэҕэ Чурапчы дьоно-сэргэтэ сааланы толору муһуннулар.
Көрсүһүү иннинэ Сайа Саха суругун-бичигин олохтообут бастакы лингвист учуонай, киэн туттар биир дойдулаахпыт С.А.Новгородов төрөөбүт-үөскээбит Чуораайытта алааһыгар сылдьан, өйдөбүнньүккэ сибэкки дьөрбөтө ууран олус астыммытын биллэрдэ, тэрийээччилэргэ махталын тиэртэ.
Көрсүһүүнү СӨ култууратын үтүөлээх үлэһитэ Иван Бушков иилээн-саҕалаан ыытта. Көрсүһүү бибилэтиэкэрдэр Сайа иэйиилээх хоһооннорун ааҕыыларынан саҕаланна. Наталья Владимировна Чурапчы сиригэр-уотугар ааҕааччылары кытта иккис көрсүһүүтэ, бу иннинээҕи сүгүрүйээччилэрин кытта көрсүһүүтэ 2012 с. буолбута. Суруйааччы мустубут дьоҥҥо оҕо сааһыттан саҕалаан айар үлэтин билиһиннэрдэ. Онтон салҕыы ыытааччы ааҕааччылары интэриэһиргэтэр боппуруостарыгар бэйэтин санаатын сиһилии үллэһиннэ. «Быйылгы Култуура сыла биллэриллибитэ билиҥҥи уустук кэмҥэ олус тоҕоостоох. Култуура дьону-сэргэни түмэр, биһиги сайдыыбыт уонна уратыбыт көстүүтэ буолар. Ону харыстыахтаахпыт, сайыннарыахтаахпыт», – диэн дириҥ ис хоһоонноох быһаарыыны биэрдэ. Наталья Владимировна төрөөбүт тыл сайдарыгар, харыстанарыгар, тэнийэригэр туруулаһан үлэлии сылдьар талааннаах суруйааччыбыт. Кини саха тыла, төрөөбүт тылбыт сүппэт-оспот дьылҕаланарыгар, оҕолорбут, ыччаттарбыт ийэ тылынан саҥаралларыгар хас биирдии саха киһитэ, саха ыала, төрөппүт улахан оруоллааҕын тоһоҕолоон бэлиэтээтэ.
Көрсүһүүгэ суруйааччы билигин тугу айа-тута сылдьарын ааҕааччыларыгар сэгэттэ. Ол курдук, саха норуотун XVII үйэтинээҕи олоҕун кэрэһэлиир историческай сэһэн эһиил кыһын тахсара былааннанарын, тылбааска үлэлэһэ сылдьарын, ону таһынан кыра кэпсээннэри суруйарын билиһиннэрдэ. Сайа хоһооннорунан айыллыбыт иэйиилээх ырыалары саха куттаах киһитэ бары олус биһириир, сөбүлүүр. Ол курдук, «Махтанабын» диэн Сайа тылларыгар Варя Ларионова — Ый Кыыһын репертуарыттан Варвара Орлова ыалдьыттарга ыллаан иһитиннэрдэ.
Суруйааччыга анаан эҕэрдэ, махтал тылларын тиэртилэр Чурапчы оройуонун баһылыгын социальнай боппуруостарга солбуйааччы Мария Кронникова, Чурапчы улууһун култууратын управлениетын начальнига Петр Гуляев, Чурапчытааҕы кииннэммит библиотечнай ситим директора Айталина Смирникова. Улуустааҕы “Чурапчы” литературнай түмсүү чилиэннэрэ хоһоонунан эҕэрдэлээтилэр, үтүө –баҕа санааларын тиэртилэр. Хабаровскайга Сайа бииргэ үөрэммит үөлээннээҕэ Наталья Захарова эдэр саастарын истиҥник ахтан эҕэрдэтин тиэртэ. Суруйааччы сүгүрүйээччилэрэ атах тэпсэн олорон сэһэргэһэн, интириэһиргиир боппуруостарыгар хоруй ылан, санааларын этэн, кэпсэтэн астынныллар.
Норуот тапталын, биһирэбилин ылбыт суруйааччыны Наталья Михалева-Сайаны кытта көрсүһүү олус истиҥник ааста. Түмүккэ дьоммут-сэргэбит бу бэлиэ түгэни ахта-саныы сылдьарга суруйааччыны кытта хаартыскаҕа түһэн, кинигэҕэ ааптарга илии баттатан, махтанан, үөрэн-көтөн тарҕастылар.
