Саха литературатын төрүттээччилэртэн биирдэстэрэ Анемподист Иванович Софронов-Алампа 1886 с. сэтинньи 14 күнүгэр Таатта улууһугар төрөөбүтэ. Кини драматург, поэт уонна прозаик быһыытынан биллэр.

Алампа туһунан чахчылар:

Төрөөтүн кытары дьоно оччотооҕу үгэһинэн, абааһыттан куоттаран атын дьоҥҥо ииттэрэ биэрэллэр.Суруйааччы маҥнайгы псевдонима Аттат Ноурупуос диэн этэ, ол аата Таатта Соппуруон.Алампа төрөөбүт алааһа Оккуодай диэн кыстык, оттон сайылыктара Куобах-буһарбыт диэн алаас.Алампа үс ыалга иитиллэн улааппыта.Ньуччуку Өлөөнө, Кырытына Сэмэн ииппит ийэлээх аҕата.16 сааһын туолар сылыгар Ытык Күөлгэ таҥара дьиэтигэр аһыллыбыт оскуолаҕа аҕата көҥүллээн, сатыы сылдьан оскуоланы икки сыл үөрэнэн бүтэрбит.«Якутский край» хаһыат типографиятыгар наборщигынан үлэлиир.Бастакы хоһооно «Төрөөбүт дойду» 1912 с. бэчээттэммитэ.Поэзияҕа лирическэй сүүрээни маҥнай киллэрбитэ.Кирилэ Дабыыдабыс Испирдиэнэп- атыыһыкка уон түөрт төгүрүк сыл кыһыннары-сайыннары суруксутунан сылдьыбыт.11. 1913 сыллаахха Евдокия Константиновна Яковлеваны кэргэн ылбыт.Бастыҥ драмата «Дьаданы Дьаакып» 1914 с. суруллубут.Бастакы сахалыы тылынан тахсар “Манчаары” сэбиэскэй хаһыат редактора.1926 сыллаахха “Чолбон” сурунаалы төрүттээбит уонна маҥнайгы редактора буолбут.Саха театрын маҥнайгы дириэктэрэ.150-тан тахса хоһоону суруйбут.Нуучча литэрэтиирэтин классиктарын И.Крылов, Л.Толстой, А.Чехов уонна А.Фадеев айымньыларын сахалыы тылбаастаабыт.1927 Сымыйа буруйдааһынна түбэһэн, Архангельскай уобаласка көскө ыытылла, буржуазнай националист диэн үөҕүллэ сылдьыбыт.1935 сыл ахсынньы 24 күнүгэр сырдык тыына быстыбыт.Алампа аата Саха АССР Үрдүкү суутун Президиумунан ССРС Прокуратуратын надзорнай утарыытыгар олоҕуран 1962 сыл сэтинньи 15 реабилитацияламмыт.